Psychisch verzuim sinds 2018 met 51 procent gestegen
Bedrijfsartsen noteren bij bijna de helft van de verzuimmeldingen psychische klachten.
Het aantal psychische verzuimmeldingen per werknemer is tussen 2018 en 2025 met 51 procent gestegen, terwijl meldingen door klachten aan het bewegingsapparaat per werknemer in die periode met 30 procent daalden. Het totale aantal verzuimmeldingen per werknemer steeg in die jaren maar licht, van gemiddeld 1,7 naar 1,8 per jaar. Dat blijkt uit een analyse van 3,63 miljoen verzuimmeldingen* van werkgevers die zijn aangesloten bij Colbe.
In 2018 ging het bij bijna een derde van alle verzuimmeldingen om psychische klachten (31,6 procent). In 2025 was dat bij bijna de helft (45,4 procent). Per werknemer kwamen er in 2025 ruim anderhalf keer zoveel psychische verzuimmeldingen binnen als in 2018. Het aandeel verzuim door klachten aan het bewegingsapparaat daalde in die jaren van bijna een derde naar een vijfde. Psychische klachten zijn de enige grote oorzaak van verzuim die in omvang toeneemt. Het deel van het verzuim dat officieel als werkgerelateerd wordt vastgelegd, ging in dezelfde jaren omhoog van 15,5 naar 18,7 procent. Arosha Brouwer, Chief Impact Officer van Colbe, is duidelijk over deze data: “De combinatie van meer psychische klachten en meer werkgerelateerd verzuim is een belangrijke waarschuwing. De reden dat mensen nu thuis zitten is duidelijk anders dan in 2018. Toen waren lichamelijke en psychische klachten nog ongeveer even vaak de reden. Nu gaat het veel vaker om psychische klachten.”
Werkcontext maakt het verschil
“Die cijfers zien we zeker terug in de spreekkamer,” zegt Boyd Thijssens, bedrijfsarts en medisch directeur van De Nieuwe Arts. Volgens hem komen bij psychisch verzuim drie domeinen samen: de maatschappij, het privéleven en het werk. “Aan maatschappelijke ontwikkelingen kun je als werkgever weinig veranderen. Aan de werkcontext wel, maar die wordt vaak als een gegeven beschouwd. Terwijl het soms zo simpel is als een fijne leidinggevende, leuke collega’s en het gevoel dat er aandacht voor je is. Dezelfde problemen thuis vallen heel anders als je baas en collega’s er niet voor je zijn.” Ook in Europa staat dit op de agenda. Het Europees Parlement riep de Europese Commissie onlangs op om werknemers beter te beschermen tegen psychosociale risico’s en werkstress, met nieuwe plichten voor werkgevers.
Van individu naar work wellbeing
Volgens Thijssens wordt de oplossing nog te vaak alleen bij het individu gezocht. “Dan verwijs je iemand door naar een psycholoog, maar mis je alle verklaringen die in het werk zitten. Juist dat is een knop waaraan je kunt draaien. Anders ligt het altijd aan het individu.” Dat is de kern van work wellbeing: welzijn dat voortkomt uit het werk zelf, zoals leiderschap, cultuur en werkdruk. Werkgevers moeten daarom kritisch kijken naar hun cultuur en omgangsvormen, vindt Thijssens. “Dat is lastiger te vatten dan hoeveel er getild wordt, en gevoeliger. Misschien voelt het niet als jouw pakkie-an, maar het is wel de investering waard, en het effect is meetbaar.” Hij adviseert om klein te beginnen. “Maak het bespreekbaar op je eigen werkvloer. Het onderwerp wordt nog vaak vermeden. Haal het stigma eraf en ga met elkaar in gesprek.”
*Analyse van 3,63 miljoen verzuimmeldingen van werkgevers in 22 sectoren die zijn aangesloten bij Colbe, over de periode 2018 tot en met 2025. De meldingen zijn geregistreerd door de bedrijfsarts volgens de standaard arboclassificatie.